energie uit gezonde vetten

Gezonde vetten – stop met zaad-oliën

Waar denk jij aan bij gezonde vetten, je denkt dan waarschijnlijk niet aan vettere stukken vlees of vis of verzadigde (dierlijke) vetten. De meeste mensen zullen niet aan een Engels ontbijt met gebakken eieren, worstjes, spek, gebakken in roomboter denken.

Dit is helemaal niet gek, want jarenlang is ons verteld dat verzadigde (dierlijke) vetten slecht voor ons zijn.

Franse paradox

De Franse Paradox: veel verzadigde vetten en minder hart-en vaatziekten

De Fransen eten vergeleken met mensen in andere landen heel veel roomboter (een croissantje bestaat voor een derde uit roomboter!) maar toch hebben ze minder hart-en vaatziekten dan landen waar de bevolking veel minder roomboter eet.

Dit wordt de ‘Franse paradox’ genoemd. Maar misschien is het helemaal geen paradox en is het eigenlijk heel logisch.

Mensen hebben sinds hun ontstaan dierlijke vetten gegeten.

Ongeraffineerde plantaardige oliën

Ongeraffineerde, verse (extra vierge) olijfolie wordt ook al sinds mensenheugenis gebruikt. Dit is een volstrekt ander product dan de plantaardige olie in de supermarkt. Verse olijfolie heeft heel veel smaak door de grote hoeveelheid polyfenolen (anti-oxidanten), maar het is beperkt houdbaar. In Italië mag verse extra vierge olijfolie alleen binnen een jaar na productie verkocht worden. Hij gaat daarna oxideren en wordt ranzig. Dit is één van de redenen dat echte verse koudgeperste (dus met een mechanische pers en geen chemicaliën) olijfolie zo duur is.

Zaad-oliën als voedsel

Zaad-oliën bestaan pas heel kort. De fabricage van margarine en plantaardige frituur olie, sla-olie etc. begon in de zeventiger jaren van de vorige eeuw.

Terwijl de ‘moderne’ mens al zo’n 200,000 jaar dierlijke vetten eet en onze voorgangers deden dit ook. Als je onze voorgangers ook meetelt dan eten we dus al miljoenen jaren verzadigde vetten en toch zijn we niet uitgestorven!

Het eten van zaad-oliën is dus een groot experiment, waar de meeste mensen aan meedoen zonder het zich bewust te zijn en zonder hier ooit toestemming voor gegeven te hebben. En veel keus hebben ze niet, want in al het bewerkte eten zitten zaad-oliën, ook in biologisch eten.

Michael Moss Zout Suiker Vet

Zaad-oliën zitten ook in eten waar je überhaupt helemaal geen vet in zou verwachten. Het wordt letterlijk overal in gestopt.

Dit is logisch want als voedselfabrikanten de juiste combinatie van vet, zout en suiker in een product doen, is het heel moeilijk om te stoppen met het eten van zo’n product. Dit is waarom je maar door blijft eten.

Het heeft dus niks met jou te maken, maar met wat in je voeding zit. Het is speciaal gemaakt zodat je hersens geen verzadigingssignalen ontvangen. Heel slim, maar heel ongezond. Hier kan je daar meer overlezen. 

De meeste mensen zijn op advies van artsen steeds minder verzadigde vetten gaan gebruiken en steeds meer vetarme producten of plantaardige vetten (bijvoorbeeld margarine) gaan kopen. Zijn we er slanker en gezonder door geworden? Nee, en hier kan je lezen waarom deze oliën zo ongezond zijn en niet binnen het keto dieet passen.

Welke oliën zijn zaad-oliën?

Voorbeelden van ongezonde zaad-oliën zijn:

  1. zonnebloemolie
  2. koolzaadolie
  3. palmolie
  4. raapzaadolie
  5. maisolie
  6. sesamolie
  7. katoenzaadolie
  8. rijstolie
  9. soja-olie

Deze lijst is niet compleet, want er komen continu ‘nieuwe plantaardige oliën’ bij. Niet alle plantaardige olie is trouwens slecht. Producten die van nature veel vet bevatten en waar je dit vet ook heel makkelijk (zonder chemicaliën!) uit kan halen, zoals extra vierge olijfolie, extra vierge avocado olie en extra vierge kokosolie, zijn geen probleem. 

Overal zitten zaad-oliën in

Toch is het relatief recent, dat dit een groot probleem is geworden. Dit proces begon eind jaren ’60 van de vorige eeuw. Verzadigd vet werd langzamerhand vervangen door kunstmatig geproduceerde vetten, zoals margarine, etc.

Tegenwoordig worden aan bijna alle producten zaadoliën (Omega 6 dus) toegevoegd. Dit geldt dus niet alleen voor duidelijk bewerkte producten, maar ook voor bijvoorbeeld geroosterde nootjes!

Ga maar eens op de etiketten kijken, je zal je waarschijnlijk verbazen! In vrijwel elk potje, blikje of pakje zal je zien dat zaadoliën zijn toegevoegd. Het maakt ook niks uit of je biologisch of niet-biologisch koopt. Vind maar ergens mayonaise of drinkbouillon zonder toegevoegde zaad-oliën!

Ik heb nog nergens mayonaise zonder zaad-oliën kunnen vinden. Dat is waarom ik mayonaise bijna altijd zelf maak. Hier kan je lezen hoe je dat doet.

Let ook op als je een blikje vis (sardientjes, zalm, tonijn) koopt. Deze soorten vis zijn een goede bron van Omega 3, maar het is dan natuurlijk een bijzonder slecht idee als je ze in een olie koopt die hoog in Omega 6 is (zaadolie dus). Of wat denk je van olijven? Je denkt waarschijnlijk dat olijven in olijfolie zitten? Nou, in het algemeen niet, olijven zitten meestal in zonnebloemolie en dit heeft niks met prijs te maken! Hele dure olijven zitten vaak ook in zonnebloemolie. Je kan ze dan dus veel beter in een beetje water kopen.

Gezonde vetten: wat dan wel?

De oermens had zelden kanker. We weten ook dat inheemse volkeren eigenlijk vrijwel geen kanker hadden totdat ze met Westerse voeding in aanraking kwamen.

Vroeger aten mensen hoofdzakelijk dierlijke vetten, denk dan aan spek, roomboter van koeien die gras en geen graan aten, reuzel, ossewit, ganzenvet, eendenvet en vette stukken vlees en vis.

Bovendien waren zuivelproducten altijd volle producten van koeien die op de wei liepen: volle melk, volle yoghurt, room met een hoog vetpercentage.

In Mediterrane landen werd veel verse koudgeperste olijfolie gebruikt, maar ook nog steeds dierlijke vetten.

Beste vet om te frituren

Je hebt om te frituren een bron van vet nodig. Tegenwoordig worden speciale frituurolie’s gepromoot en die bestaan natuurlijk uit zaad-olie. Het is veel beter om dierlijke vetten zoals reuzel of ossewit te gebruiken als je gaat frituren, al kan je in principe ook in extra vierge olijfolie frituren.

Tot voor kort werd gedacht dat het slecht was om extra vierge olijfolie te veel te verhitten. Dit blijkt echter niet zo te zijn al gaan sommige van de goede stoffen die in extra vierge olijfolie zitten (polyfenolen) wel verloren als het te heet wordt.

Recent Australisch onderzoek heeft aangetoond dat het rookpunt van een olie geen goede maatstaf is om te bepalen of een olie voor frituren (hoge verhitting) geschikt is of niet.

Het blijkt dat juist extra vierge olijfolie en extra vierge kokosolie niet alleen veel stabieler zijn, maar ook de minste slechte stoffen (lipid peroxides en aldehydes) produceerden als ze verhit worden. Tegen alle verwachtingen van de onderzoekers in, waren de meest ongezonde oliën, de oliën met een hoog rookpunt. Dit waren dus de oliën waar ons jarenlang van verteld is dat ze gezond zouden zijn: zonnebloemolie, raapzaadolie, canola olie, pinda olie, avocado olie.

Frituren is niet gezond

Ondanks dit onderzoek, is het natuurlijk nog steeds een goed idee om niet te vaak te frituren.

Als je frituurt is het frituurvet (of olie) extreem heet, waardoor je eten heel snel gaar is en vaak aan de buitenkant een lekker krokant korstje krijgt.

De extreme verhitting verandert de chemische samenstelling van je voedsel. Hier kan acrylamide (een kankerverwekkende stof in ratten en hoogstwaarschijnlijk ook voor mensen) door ontstaan. Het is daarom aan te raden om niet te vaak te frituren, zelfs niet in reuzel, ossenwit, extra vierge olijfolie of extra vierge kokosolie.

Laat een reactie achter

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd.

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.

Login icoon

mEER INFORMATIE & EXCLUSIEVE KORTINGEN

Abonneer je nu op de gratis
Wekelijkse Keto Update!

mEER INFORMATIE & EXCLUSIEVE KORTINGEN

Abonneer je nu op de gratis
Wekelijkse Keto Update.